GWARANCJA WPŁYWU

Większość z nich była po raz pierw­szy formułowana w sytuacji, gdy państwo nie prowadziło bez­pośredniej działalności gospodarczej, co jest wyraźnie widoczne w klasycznym rozumieniu zasady jedności czy zasady zupełności budżetu. Większość z tych zasad miała na celu zagwarantowanie wpływu kontroli parlamentu nad gospodarką finansową państwa (np. jawność, przejrzystość, zupełność). W państwie socjalistycznym zwierzchnia rola parlamentu (najwyższego organu władzy pań­stwowej) nie jest kwestionowana, a jawność jest ogólną regułą życia państwowego. Punkt ciężkości w gospodarce budżetowej przesunął się na inne problemy, w związku z czym powstały zu­pełnie nowe, socjalistyczne zasady budżetowe lub też dawnym, tradycyjnym zasadom nadaje się inny sens. Inaczej jest realizo­wana w socjalizmie np. zasada jedności czy zupełności, a całko­wicie pomijana — zasada realności, zamiast której wysuwa się postulat powiązania budżetu z całością planowania społeczno-gos­podarczego.

Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedIn

DRUGA PRZYCZYNA

Drugą przyczyną różnego ujmowania katalogu zasad budże­towych jest płynność samego pojęcia. Chodzi tu zarówno o roz­graniczenie zasad (cech pożądanych) od elementów definicji (cech niezbędnych), jak też o dwie inne, dość płynne granice: po pierw­sze, granicę między zasadami budżetowymi a ogólaymi zasada­mi ustrojowymi (np. legalność, centralizm demokratyczny, kla­sowy charakter) i po drugie, granicę między zasadami budżeto­wymi a ogólnymi postulatami czy zasadami każdego racjonalne­go działania człowieka (np. jasność, prawdziwość, niesprzeczność). Zarówno zasady ogólnoustrojowe, jak i prakseologiezne zasady dobrej roboty mają zastosowanie w gospodarce budżetowej, ale trudno je uznać za zasady budżetowe, skoro obejmują znacznie szerszy zakres zjawisk.

Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedIn

ZASADA JEDNOŚCI

W tym miejscu omówimy te spośród ogólnych zasad budżeto­wych, które — ze względu na ich istotne znaczenie — są najczę­ściej formułowane i mają największe znaczenie dla teorii bud­żetu. Są to zasady: jedności, zupełności, równowagi i szczegóło­wości. Zasada jedności budżetu może być rozumiana w zna­czeniu formalnym i merytorycznym. W ujęciu formalnym jest to postulat sporządzania budżetu państwa w postaci jednego dokumentu, obejmującego całość dochodów i wydatków, obrazują­cego całość gospodarki budżetowej państwa. Tylko bowiem przy przestrzeganiu warunku jedności formalnej możliwe jest usta­lenie istnienia lub braku równowagi budżetowej i jasne przed­stawienie parlamentowi całości zamierzeń budżetowych rządu.

Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedIn