ZASADA JEDNOŚCI

W tym miejscu omówimy te spośród ogólnych zasad budżeto­wych, które — ze względu na ich istotne znaczenie — są najczę­ściej formułowane i mają największe znaczenie dla teorii bud­żetu. Są to zasady: jedności, zupełności, równowagi i szczegóło­wości. Zasada jedności budżetu może być rozumiana w zna­czeniu formalnym i merytorycznym. W ujęciu formalnym jest to postulat sporządzania budżetu państwa… Czytaj więcej »

DRUGA PRZYCZYNA

Drugą przyczyną różnego ujmowania katalogu zasad budże­towych jest płynność samego pojęcia. Chodzi tu zarówno o roz­graniczenie zasad (cech pożądanych) od elementów definicji (cech niezbędnych), jak też o dwie inne, dość płynne granice: po pierw­sze, granicę między zasadami budżetowymi a ogólaymi zasada­mi ustrojowymi (np. legalność, centralizm demokratyczny, kla­sowy charakter) i po drugie, granicę między zasadami budżeto­wymi… Czytaj więcej »

GWARANCJA WPŁYWU

Większość z nich była po raz pierw­szy formułowana w sytuacji, gdy państwo nie prowadziło bez­pośredniej działalności gospodarczej, co jest wyraźnie widoczne w klasycznym rozumieniu zasady jedności czy zasady zupełności budżetu. Większość z tych zasad miała na celu zagwarantowanie wpływu kontroli parlamentu nad gospodarką finansową państwa (np. jawność, przejrzystość, zupełność). W państwie socjalistycznym zwierzchnia rola parlamentu (najwyższego organu… Czytaj więcej »

OGÓLNE ZASADY

Różni autorzy wymieniają rozriaaite zasady budżetowe. Niektórzy z nich ograniczają się do paru (np. autor z lat trzydziestych, T. Grodyński rozpatruje tyl­ko 4 zasady: przejrzystość, powszechność, jedność i prawdziwość), a inni mówią o kilkunastu zasadach budżetowych (np. Z. Pirożyński wymienia ich dwanaście). Ten brak całkowitej zgodno­ści (pewna zgodność oczywiście istnieje) wynika przede wszystkim z dwóch powodów: 1)… Czytaj więcej »

ZASADY BUDŻETOWE

Zasady te określają pewne swoiste cechy struk­tury budżetu lub sposobu jego działania, które pozwoliłyby na­leżycie realizować cele gospodarki budżetowej. Nie stanowią one elementów definicji gospodarki budżetowej, lecz jej cechy po­żądane, bez których gospodarka ta wprawdzie może funkcjono­wać, ale nie może prawidłowo realizować stojących przed nią zadań. Formułowanie tego rodzaju zasad przez naukę jest zro­zumiałą i… Czytaj więcej »

USTAWY BUDŻETOWE

Ustawy o prawie budżetowym z 1958 r. i z 1970 r. były wy­razem dążenia do uporządkowania i skodyfikowania prawa bud­żetowego. Nie były to jednak pełne kodeksy budżetowe. Obok nich bowiem stale obowiązywały, i nadal obowiązują, inne akty prawne regulujące gospodarkę budżetową państwa w różnych jej fragmentach. Liczba tych aktów jest ciągle jeszcze duża. Do podstawowych… Czytaj więcej »